De molennaam De Liefde

verdwenen molens aan de Zaan met de naam De Liefde


Molens hadden aanvankelijk geen naam. Naarmate er echter meer kwamen werd de behoefte aan herkenning groter.
In de 17e eeuw werd het in de Zaanstreek verplicht om molens te voorzien van een naambord en een afbeelding.
De molens werden geregistreerd in een belastingregister.

In enige bronnen, waaronder het boek van P. Boorsma: Duizend Zaanse Molens, verschenen in 1950 en herdrukt in 1968 vond ik meerdere molens die de naam De Liefde hebben gehad en wel:

Liefde of Pik te Westzaandam
DZM 97 - 28
De Liefde bijgenaamd Pik te Zaandam.
Bouwjaar omstreeks 1855. Achtkante balkenzager.
In mei 1904 gesloopt en verplaatst naar Purmerend.

DZM 84 - 82 De Liefde of Hamburg te Zaandam. Genoemd in windbrief op 2-6-1676.
Paltrok, wagenschotzager. Verkoop op 10-4-1827 voor afbraak.

DZM 102 - 6 De Liefde te Zaandam. Genoemd in windbrief op 1-7-1699. Pelmolen. Omstreeks 1800 gesloopt

DZM 128 - 44 De Liefde of Dolhuis te Zaandam. Genoemd in windbrief op 3-11-1689. Pelmolen. Gesloopt in 1903.
Is te Woudenberg (Utr.) herbouwd als korenmolen.?

DZM 189 - 17 De Liefde bijgenaamd Vetpot te Wormer. Genoemd in windbrief op 8-4-1695.
Oliemolen. Verbrand op 11-7-1704, herbouwd in 1711. Gesloopt in 1852.

Liefde of Pik te Westzaandam

 

Op deze zeer oude foto, ca. 1870, is van links naar rechts, het volgende te zien, de oliemolens "de Visscher" en "de Kerkuil". Het grote gebouw rechts is de stoomolieslagerij "de Liefde", die in 1851 werd gebouwd. Het stenen pand is gewoon over het binnenwerk van de molen geplaatst, waarbij de dubbele schuren behouden bleven.

DZM 223 - 11 De Liefde te Westzaan. Houtzager, bovenkruier. Genoemd in windbrief op 14-7-1723.
Balkenzager. Omstreeks 1757 gesloopt.

Liefde, balkenzager 1723, verdwenen 1757 ???, stond aan de Overtoom

Liefde, wagenschotzager 1741, gesloopt 1802, Otterspadsloot

Liefde, balkenzager 1726, verdwenen, Hoogendijk

De Liefde of Hamburg, wagenschotzager 1676, gesloopt 1827 einde Blauwe pad

De Liefde of Arismolen poldermolen, geen nadere gevens bekend

Gekroonde Liefde of Plutspot, lattenzager 1708, verdwenen tussen Papenpad en Blauwe pad

Het schilderij 'Molenpanorama' van Frans Mars' in het Molenmuseum te Koog aan de Zaan

Frans Mars De Liefde aan de Zaan
Op de afbeelding is een gedeelte van het schilderij te zien. Het 2 meter hoge en 11 meter lange doek toont de molens aan de Zaan in de periode eind 18e en begin 19e eeuw. Links van het midden is een molen met de naam De Liefde te zien.
De molens op het schilderij worden door P. Boorsma in zijn boekje "Het Molenpanorama" beschreven, waarbij molen nummer 37 vermeld wordt als "De Liefde" of "Dolhuis".


Windbrief

In de bovenstaande teksten komt af en toe het begrip windbrief voor. Een windbrief was een officieel document dat de bezitter het recht gaf een molen te bouwen en van de wind gebruik te maken. Hiervoor moest echter wel accijns betaald worden.

Een ander voorkomend begrip is wagenschot. Dit is een fijn soort eikenhout dat veel gebruikt werd voor scheeps- en kamerbetimmeringen. De molen die dit hout zaagde noemde men een wagenschotzager.


De molen De Liefde te Streefkerk staat aan de Lekdijk van de Alblasserwaard, Nieuwe Veer 42

De Liefde te Streefkerk (Foto: B. D. Poppen)
De naam die vroeger op deze korenmolen stond geschreven luidde "Uit Liefde draaiende". De molen werd echter altijd "de korenmolen van Streefkerk" genoemd of ook wel "de molen op de dijk". De huidige eigenaar, de SIMAV, heeft de molen nu de naam "De Liefde" gegeven.

Molenkenner bij uitstek J.S. Bakker schreef daarover op 21-1-2006 op het molenprikbord het volgende:
"Het gegeven over de naam 'Uit Liefde Draaiende' voor de korenmolen van Streefkerk is afkomstig van Bicker Caarten. Die is voor zijn boek 'De Molen in ons Volksleven' uiterst consciëntieus te werk gegaan. Er zijn dan mijns inziens ook weinig redenen om aan die mededeling te twijfelen. Om dan de naam als geschiedvervalsing aan te merken gaat mij tien straten te ver om niet te zeggen dat ik dit tegen over iemand als Bicker Caarten grievend vind. De huidige naam De Liefde is uiteraard wel geschiedvervalsing."

Deze korenmolen is in 1999/2000 en in 2008/2009 gerestaureerd. Foto: B. D. Poppen 25-7-2003


indicator   Ook in het buitenland, in Sakura, Japan, 40 km ten oosten van Tokyo, staat een molen met de naam De Liefde. De molen is 15,60 meter hoog en heeft een vlucht van 27,50 m.

De Liefde te Sakura, Japan (Foto: Windmill World)

 

 

Deze poldermolen is in 1994 door Verbij Hoogmade BV gebouwd.

 

 

Foto:
Windmill World
Op de website van Sakura city wordt de molen eveneens vermeld en getoond.
De Liefde te Sakura, Japan

 

 

"Sakura Furusato Square with its landmark 'De Liefde' windmill is a place for people to commune with nature."

Zie voor veel meer foto's van deze molen de pagina Sakura.


Deze pagina is onderdeel van   de-liefde-logo   de homepage van B. D. Poppen.

owl

updated           ∴       Copyright © 2009/2014             up